Maarten Bouwhuis

Wie is de verpleegkundige?

02 feb 2015 - Maarten Bouwhuis

Woensdag 28 januari was een historische dag voor de opleidingen HBO verpleegkunde in Nederland. Alle 17 hogescholen presenteerden samen het nieuwe opleidingsprofiel Bachelor of Nursing 2020. Dit nieuwe profiel moet de HBO-verpleegkundige voorbereiden op de transitie in de zorg. De studenten die vanaf 2020 van de opleidingen komen zijn generalistisch opgeleid en kunnen dus aan de slag in het ziekenhuis, de wijkverpleging, de GGZ en vele andere uithoeken van de zorg in Nederland.

Ik was dagvoorzitter van het feestelijke congres met 1000 opleiders en verpleegkundigen. Vele sprekers passeerden de revue en prijsden het werk van de stuurgroep die het nieuwe profiel gemaakt had. Een specifieke pitch van slechts 90 seconden zette de zaal in vuur en vlam. Hans Meij, voorzitter van het college specialismen verpleegkunde pleitte voor een echt onderscheid tussen HBO en MBO verpleegkundigen.

Dit moet ik uitleggen. Elke zuster of broeder in het ziekenhuis heet verpleegkundige. Voor patiënten is iedereen gelijk. Maar ca. 30% van hen heeft een HBO opleiding en 70% een MBO opleiding. Voor alle MBO verpleegkundigen is het heel belangrijk dat zij deze titel kunnen voeren. HBO-ers denken: mijn opleiding is zwaarder en ik heb meer kennis en vaardigheden. Bij de lancering van de nieuwe beroepsprofielen 2020 in 2012 is gepleit voor een nieuwe naam voor de MBO-verpleegkundige; namelijk ‘zorgkundige’. Sindsdien is binnen het MBO en bij zorginstellingen nauwelijks werk verzet om hier invulling aan te geven; men vindt het niets.

Maar de patiënt wil het onderscheid wel. Wie staat er aan het bed? Wat is zijn of haar functie of bevoegdheid? Welke patiënt kent het onderscheid tussen een arts, een arts in opleiding, een arts assistent en een coassistent? Dat is al moeilijk genoeg. Verpleegkundigen zijn al helemaal niet te onderscheidden, omdat ze allemaal dezelfde titel hebben.

Patiëntenzorg wordt elke dag complexer en ingewikkelder. Het is nu aan zorginstellingen, het ministerie van WVS, en de MBO opleidingen zelf om deze patiënt-onvriendelijke weeffout recht te zetten. Zij moeten trots en ijdelheid overboord zetten, en zich richten op de kwaliteit en patiënt-gerichtheid van de zorg. De vak-opgeleide MBO-er is de ruggengraat van de verzorging in Nederland. Noem het dan ook zo.

Voorzitter LOOV Caroline van Mierlo &  voorzitter stuurgroep Peter Koopman (foto: studio Van der Valk)